Το Αρχείο Προφορικής Ιστορίας (ΑΠΙ) σήμερα περιέχει ένα σύνολο 125 συνεντεύξεων, 69 ανδρών και 55 γυναικών, 14 σε ηχητική μορφή, ενώ οι υπόλοιπες σε οπτικοακουστική, κεντρικό θέμα των οποίων είναι οι καταθέσεις ζωής Εβραίων από όλες τις κοινότητες της Ελλάδας. Πρόκειται για ένα σύνολο άνω των 200 ωρών. Το 30% περίπου των συνεντεύξεων αφορούν άτομα από την προπολεμική Θεσσαλονίκη με την πολυπληθέστερη ισραηλιτική κοινότητα της χώρας προπολεμικά. Υπάρχουν, επίσης, μαρτυρίες από τα Iωάννινα, την Αθήνα, τα Τρίκαλα, τον Βόλο, τη Λάρισα, τη Χαλκίδα και τη Ζάκυνθο. Σημαντικά επιπλέον στοιχεία προσφέρουν οι συνεντεύξεις των εξαιρετικά ολιγάριθμων Εβραίων που επιβίωσαν από τη βουλγαροκρατούμενη ζώνη Κατοχής στην Βόρεια Ελλάδα. Γύρω από τον κεντρικό θεματικό άξονα, διενεργήθηκαν και συνεντεύξεις με χριστιανούς φίλους και γείτονες των Εβραίων συμπολιτών τους, με άλλους μη Εβραίους που συνέβαλαν στη σωτηρία των διωκόμενων, αλλά και με εκείνους που υπήρξαν μάρτυρες των ίδιων των διωγμών.

Το σύνολο των μαρτυριών μάς επιτρέπει να δούμε μια ποικιλία των εμπειριών και στάσεων απέναντι στο διωγμό, όπως τα στρατόπεδα εξόντωσης και συγκέντρωσης, τη ζωή «εν κρυπτώ», τη συμμετοχή στην Αντίσταση και τη διαφυγή στη Μέση Ανατολή, το θέμα της καταναγκαστικής εργασίας. Παρά το γεγονός ότι η πλειοψηφία των Ελλήνων Εβραίων εκτοπίστηκε στα στρατόπεδα εξόντωσης, η πλειοψηφία των συνεντεύξεων δεν αντανακλά αυτή την πραγματικότητα, καθώς οι περισσότερες συνεντεύξεις του Αρχείου προέρχονται κυρίως από κρυμμένους και αντιστασιακούς, τις δύο δηλαδή αριθμητικά μικρότερες ομάδες. Οι διαφορετικές συνεντεύξεις αναδεικνύουν όχι μόνο πολλές και διαφορετικές πτυχές του βιώματος του διωγμού, αλλά επιτρέπουν και την πλαισίωση αυτών των εμπειριών από σύγχρονες μαρτυρίες ανθρώπων του περιβάλλοντος χώρου.

Δείτε εδώ μερικά αποσπάσματα

Επιστροφή